Vek industrijalizacije u Aranđelovcu

Projekat/izložba „Vek industrijalizacije u Aranđelovcu” samostalno je realizovan od novembra 2024. do 10. septembra 2025. godine i predstavlja sveobuhvatan muzejski poduhvat koji je oživeo zlatno doba industrije nemetala u Aranđelovcu, dokumentovao njen doprinos industrijalizaciji Srbije i istakao ulogu lokalnih fabrika u razvoju teške industrije i elektrifikacije Jugoslavije. Ciljevi projekta su bili: prikupljanje i očuvanje materijalnog nasleđa socijalističke industrije, obogaćivanje muzejske zbirke, a multimedijalnom izložbom približiti publici (posebno mladima) ekonomski, socijalni i kulturni uticaj industrije od polovine XIX veka do kraja epohe. Realizaciji izložbe prethodilo je arhivsko istraživanje u arhivima Beograda, Kragujevca kao i istraživanje privatne arhivske građe, pregledanje dnevne štampe i fabričkih listova, proučavanje relevantne literature i prikupljanje muzejskih predmeta kao materijalnih svedočanstava industrijalizacije Aranđelovca. Zahvaljujući saradnji sa novim vlasnicima, obavljeno je prikupljanje eksponata direktno iz fabričkih hala (oko 300 predmeta); zatim je izvršena selekcija reprezentativnih predmeta za izlaganje (oko 240). Izložba (27. jul – 10. septembar 2025.) prikazala je istorijat šest aranđelovačkih fabrika („Knjaz Miloš”, „Rudnik Venčac”, „Šamot”, Ciglana „Kubršnica”, „IEP” i „Elka”) i put od sirovina (voda, kamen, glina) do konačnih proizvoda, od kojih se 80% izvozilo širom sveta. Multimedijalni deo, sa QR kodovima sa snimcima proizvodnih procesa iz poslednjih decenija XX veka, pričama rukovodilaca, oživeo je sećanja na zlatno doba aranđelovačke industrije. Sve faze – istraživanje, prikupljanje, koncepcija, dizajn postavke, legende i katalog – izvedene su samostalno. Zahvaljujući ovom projektu obogaćena je muzejska zbirka, pronađeni su novi arhivski podaci, publikovan je katalog. Izložba je medijski ispraćena: RTS („Ovo je Srbija”), RTV „Sunce“ i RTV „Šumadija“, "Politika Magazin", časopis "Muzeji". Izložbu je posetio i direktor Regionalne privredne komore sa saradnicima. Projekat je značajan doprinos očuvanju industrijskog nasleđa Srbije. Izložba pokazuje moć malih muzeja da samostalno ožive važne priče i podseća na ključnu ulogu Aranđelovca u posleratnoj industrijalizaciji i elektrifikaciji Jugoslavije.